Regularny przegląd instalacji gazowej jest jednym z najważniejszych obowiązków właściciela budynku wynikających z art. 62 Prawa budowlanego, ponieważ instalacja gazowa należy do systemów o bardzo wysokim poziomie ryzyka. Nieszczelność, nieprawidłowe działanie armatury, zły stan przewodów lub brak właściwej wentylacji mogą prowadzić do wybuchu, pożaru albo zatrucia tlenkiem węgla. Dlatego przeglądy instalacji gazowej są obowiązkowe i muszą być wykonywane co najmniej raz w roku, a także częściej, jeśli istnieje podejrzenie nieszczelności, niepokojące zapachy, problemy z działaniem urządzeń lub po każdej modernizacji instalacji. Kontrola obejmuje ocenę szczelności przewodów, stan armatury, połączeń, zaworów oraz działanie urządzeń gazowych. Właściciel lub zarządca obiektu musi zapewnić dostęp do całej instalacji oraz zlecić kontrolę osobie z odpowiednimi kwalifikacjami. Zaniedbanie tego obowiązku może mieć poważne konsekwencje prawne i finansowe.
Co obejmuje przegląd instalacji gazowej?
Zakres kontroli instalacji gazowej jest precyzyjnie określony i obejmuje zarówno ocenę wizualną, jak i szczegółowe badania techniczne. Inspektor rozpoczyna przegląd od sprawdzenia szczelności instalacji gazowej, wykorzystując manometry, detektory gazu lub urządzenia pomiarowe pozwalające na wykrycie nawet minimalnych nieszczelności. Kolejnym krokiem jest kontrola przewodów gazowych, ich prowadzenia, mocowania, połączeń gwintowanych, spawanych i zgrzewanych. Weryfikacji podlegają również zawory główne i odcinające, stan armatury, filtrów, reduktorów ciśnienia oraz zabezpieczeń. W budynkach wyposażonych w urządzenia gazowe – kotły, podgrzewacze czy kuchnie gazowe – specjalista sprawdza poprawność działania palników, jakość spalania, drożność przewodów spalinowych, obecność dopływu powietrza i prawidłowe działanie wentylacji. Ważnym elementem kontroli jest ocena stanu pomieszczeń, w których znajdują się urządzenia gazowe, ponieważ brak odpowiedniej wentylacji może prowadzić do niebezpiecznego gromadzenia gazu.
Dlaczego przegląd instalacji gazowej jest obowiązkowy?
Instalacja gazowa należy do jednych z najbardziej niebezpiecznych systemów w budynku, dlatego ustawodawca nakłada obowiązek jej corocznej kontroli. Gaz ziemny jest substancją łatwopalną, a jego ulatnianie może prowadzić do eksplozji, pożaru lub zatrucia. W praktyce większość awarii instalacji gazowej pojawia się na skutek nieszczelnych połączeń, zużycia armatury, nieprawidłowej eksploatacji urządzeń lub braku właściwej wentylacji pomieszczeń. Regularny przegląd instalacji gazowej pozwala szybko wykryć usterki i zapobiec tragedii. Przepisy zobowiązują właściciela do zlecenia kontroli specjaliście z uprawnieniami, który posiada wiedzę na temat zasad budowy i działania instalacji gazowych oraz potrafi ocenić ryzyko związane z eksploatacją. Właściciel musi również zapewnić swobodny dostęp do wszystkich elementów instalacji – zarówno w częściach wspólnych budynku, jak i w lokalach użytkowanych przez mieszkańców.
Najczęstsze problemy wykrywane podczas kontroli
Podczas przeglądów instalacji gazowej specjaliści często wykrywają powtarzające się usterki wynikające z braku konserwacji lub niewłaściwej eksploatacji. Jednym z najczęstszych zagrożeń jest nieszczelność instalacji, szczególnie na połączeniach gwintowanych, rurach stalowych lub przy armaturze starego typu. Kolejnym problemem jest korozja przewodów, zwłaszcza w miejscach o wysokiej wilgotności lub przy styku z tynkiem. Często wykrywane są również niewłaściwe modyfikacje instalacji dokonywane przez osoby bez uprawnień, co prowadzi do zagrożeń konstrukcyjnych i nieszczelności. W przypadku urządzeń gazowych częstymi usterkami są problemy z palnikami, niedrożność przewodów spalinowych, nieprawidłowe spalanie, niewystarczający dopływ powietrza oraz brak wymaganej wentylacji. W budynkach wielorodzinnych częstym problemem jest brak dostępu do mieszkań użytkowników, co utrudnia rzetelne wykonanie kontroli.
Jak dokumentuje się przegląd instalacji gazowej?
Po wykonaniu kontroli sporządzany jest szczegółowy protokół z przeglądu, który zawiera wyniki testów szczelności, opis stanu przewodów, ocenę działania urządzeń, wykaz usterek oraz zalecenia dotyczące napraw. Dokument musi zostać przekazany właścicielowi i dołączony do książki obiektu budowlanego. W przypadku wykrycia zagrożenia specjaliści mogą nakazać natychmiastowe wyłączenie instalacji gazowej z użytkowania, aż do czasu wykonania napraw. Właściciel lub zarządca obiektu odpowiada za wdrożenie zaleceń, dokumentowanie wykonanych prac oraz przechowywanie protokołów przez cały okres użytkowania budynku. Brak przeglądu, brak dokumentacji lub zlecanie kontroli osobom nieuprawnionym może skutkować konsekwencjami administracyjnymi, utratą ważności ubezpieczenia oraz odpowiedzialnością cywilną, jeśli dojdzie do szkody.
